काठमाडौं। तपाईंलाई ‘स्कूल’ भन्ने बित्तिकै दिमागमा के आउछ ? पक्कै पनि धेरै जसोलाई kindergarten देखि १२ कक्षा सम्मका कक्षाकोठा, आगाडी शिक्षक र घण्टौसम्म चल्ने पाठ दिमागमा आउछ। सदियौँसम्म विद्यालयहरुको set-up नै यस्तै रहेको छ। तर अहिले AI ले हाम्रो जीवनशैली नै परिवर्तन गरिराख्दा, सिकाइ र विद्यालयको परम्परागत तरिकाले पनि नयाँ रूप लिन थालेको छ।
अमेरिकाको टेक्ससमा स्थित अल्फा स्कूलले विद्यार्थीहरूलाई पढाउने अनौठो र आधुनिक तरिकाका कारण विश्वव्यापी रुपमा चर्चामा आएको छ। परम्परागत शैली अनुसार एउटा शिक्षकले २५ – ४० विद्यार्थीहरुलाई एकैसाथ शिक्षा दिनु को सट्टा, यस स्कूलमा विद्यार्थीहरूलाई AI गाइडले व्यक्तिगत रूपमा निर्देशन दिने गरेको बताइएको छ। AI प्रणालीले उनीहरूको प्रगति विश्लेषण गरेर तत्काल प्रतिक्रिया पनि दिने गरेको बताइएको छ, जसले गर्दा उनीहरूलाई कमजोरी सुधार गर्न मदत गर्छ।
अल्फा स्कूलमा विद्यार्थीहरुले दैनिकी २ घण्टा मात्र पढ्न पर्ने बताइएको छ। अन्तरास्ट्रिय मिडियाका अनुसार, दुई घण्टाको पढाइ सकेपछि, अल्फा स्कूलका विद्यार्थीहरूले शारीरिक गतिविधि, समस्या समाधान (problem-solving) एक्टिभिटि, नेतृत्व अभ्यास र लाइफ स्किल्समा समय बिताउँने गर्छन्। यसमा लङ साइकल राइड, देखि क्रिएटिभ प्रोजेक्ट, र entrepreneurship ट्रेनिङ् सम्मका गतिविधि पर्दछन्।
अल्फा स्कूलको अर्को विशेषता भनेको आर्थिक पुरस्कार प्रणाली हो। विद्यार्थीहरूले असाइनमेन्ट, प्रोजेक्ट वा सीप हासिल गर्दा पैसा कमाउन सक्ने बताइएको छ, जसलाई आफ्नो प्रोजेक्ट वा रुचिमा खर्च गर्न, अथवा लगानी पनि गर्न सक्छन्।
अन्तरास्ट्रिय सञ्चार माध्यम हरुका अनुसार, अल्फा स्कूल एकै रातमा देखिएको वा भनौ चर्चामा आएको स्कूल होइन। यो दशकभन्दा बढी समयदेखि टेक्सस, फ्लोरिडा, र क्यालिफोर्नियाका क्याम्पसहरूमा सञ्चालनमा आएको छ र अब यो न्यूयोर्क सिटीमा विस्तारको तयारी गर्दैछ। आउँदो सेप्टेम्बरमा म्यानह्याटनमा नयाँ Alpha क्याम्पस खोलिने योजना रहेको बताइएको छ, जसको वार्षिक ट्युसन फिस, स्थानअनुसार, $40,000 देखि $65,000 सम्म हुन पुग्ने बताइएको छ।
अल्फा स्कूलले देखाएको यस अनौठो र प्राविधिक शिक्षण शैलीले, शिक्षा केवल किताब र शिक्षकमा सीमित नराखी, नवप्रवर्तनमार्फत पूर्णतः नयाँ स्वरूप लिन सक्ने सम्भावना देखाएको छ।